“Zayıflama iğnesi” olarak bilinen ilaçların önemli bir bölümü GLP-1 reseptörlerini hedefliyor. Bu ilaçlar iştahın azalmasına ve daha uzun süre tokluk hissedilmesine yardımcı olarak kilo kaybını destekleyebiliyor.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), 2025 yılında yayımladığı kılavuzda liraglutid, semaglutid ve tirzepatidi obezitesi bulunan yetişkinlerin uzun süreli tedavisinde kullanılabilecek GLP-1 tedavileri arasında değerlendirdi. Ancak kurum, ilaçların sağlıklı beslenme, fiziksel aktivite ve sağlık profesyoneli desteğinin yer aldığı kapsamlı bir tedavinin parçası olması gerektiğini vurguluyor.
HER KİLO VERMEK İSTEYENE UYGUN DEĞİL
Uzmanların en önemli uyarısı ise ilaçların yalnızca hızlı kilo vermek amacıyla gelişigüzel kullanılmaması.
Örneğin ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), tirzepatid içeren Zepbound'un obezitesi bulunan yetişkinlerde veya fazla kilolu olup kilo ile ilişkili en az bir sağlık sorunu bulunan kişilerde, düşük kalorili beslenme ve fiziksel aktiviteyle birlikte kronik kilo yönetimi amacıyla kullanılmasını onayladı.
Bu nedenle kişinin sağlık geçmişi, kullandığı ilaçlar ve kilo ile ilişkili hastalıkları değerlendirilmeden tedaviye başlanması ciddi riskler oluşturabilir.
MİDE VE BAĞIRSAK ŞİKAYETLERİ GÖRÜLEBİLİYOR
Zayıflama iğnelerinin en sık gündeme gelen yan etkileri arasında bulantı, kusma, ishal, kabızlık ve karın ağrısı bulunuyor.
FDA'nın güncel değerlendirmelerinde semaglutid ve tirzepatid içeren ilaçlarla ilgili daha ciddi riskler arasında şiddetli mide-bağırsak reaksiyonları, sıvı kaybına bağlı böbrek hasarı, safra kesesi hastalıkları, pankreatit ve aşırı duyarlılık reaksiyonları da yer alıyor.
DOKTOR KONTROLÜ DIŞINDA KULLANMAYIN
İnternet üzerinden reçetesiz veya kaynağı belirsiz şekilde satılan ürünler de sağlık açısından ayrı bir risk oluşturuyor.
FDA, onaylanmamış ve hazırlanmış GLP-1 ürünlerinin güvenlilik, etkinlik ve kalite açısından resmi ilaçlar gibi satış öncesi değerlendirmeden geçmediğine dikkat çekiyor. Kurum ayrıca yanlış doz kullanımına bağlı bazı hastaların tıbbi yardım almak zorunda kaldığını ve bazı vakalarda hastaneye yatışların görüldüğünü bildiriyor.
Dünya Sağlık Örgütü de GLP-1 ilaçlarına yönelik artan talebin sahte ve standart dışı ürünlerin yayılmasını beraberinde getirdiği uyarısında bulunuyor.
ZAYIFLAMA İĞNESİ Mİ, MUCİZE ÇÖZÜM MÜ?
Uzmanların mesajı net: Bu ilaçlar obezite tedavisinde etkili seçeneklerden biri olabilir ancak “hızlı kilo verme yöntemi” olarak görülmemeli. Tedavinin kişiye özel planlanması, uygun dozun belirlenmesi ve süreç boyunca doktor takibinin yapılması gerekiyor.
Özellikle sosyal medyada önerilen veya internet üzerinden kaynağı belli olmayan ürünlerin kullanılmasının ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği belirtiliyor.