Kanal İstanbul depremi tetikler mi?

Profesör Celal Şengör, büyük tartışmalara neden olan Kanal İstanbul projesiyle ilgili en çok merak edilen konu olan 'deprem' hakkında açıklamalarda bulundu. Kanal İstanbul depremi tetikler mi? İşte yanıtı...

Google Haberlere Abone ol
Kaynak: TV100.COM

Yeniden gündeme geldiği günden bu yana tartışılan Kanal İstanbul hakkında iddialar devam ediyor. Bazı uzmanlar Kanal İstanbul'un depremi tetikleyeceği, olası bir depremde hasarı arttıracağı yönünde iddialarda bulunurken, bazı uzmanlar da depreme herhangi bir etkisi olmayacağını savunuyor.

İstanbul Teknik Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği'nde görev yapan Prof. Celal Şengör, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun açıklamalarının ardından yeniden tartışılmaya başlayan Kanal İstanbul hakkında konuştu. Fatih Altaylı'ya açıklamada bulunan Prof. Celal Şengör'ün açıklamaları şu şekilde:

Yıllar önce Ali Kırca’nın programında hocam Roger U. Smith ile birlikte yer almıştık ve o zaman Kanal’ın yer seçiminin doğru olduğunu ancak kanalın çevresine yeni bir yerleşim alanı yapılması halinde bunun bir facia olacağını söylemiştim. Kanalı desteklerim ama yeni bir yerleşim bölgesi oluşturulursa Tayyip Bey ile bu konuda yollarımız ayrılır.

Şimdi bugünkü düşüncelerimi özetleyeyim: Kanal deprem tetiklemez, zira buradan çıkacak toprağın ağırlığı yaklaşık 300 milyar kilodur. Onun yerine geçecek olan deniz suyu (Karadeniz yüzey suyunun yoğunluğunu 1,01 alalım) ise aşağı yukarı 121 milyar kilodur.Yani, burada meydana gelecek bir ‘hafifleme’ yaklaşık 170 milyar kilodur.

Şimdi bakalım Atatürk Barajı’nın durumuna. Atatürk Barajı’ndaki suyun ağırlığı 480 milyar kilodur; bunun yarısı buharlaştığı zaman (yani 240 milyar kilo), 24 Nisan 2018’de barajın altından geçen faal Bozova Fayı’nda 5,2 büyüklüğünde bir deprem meydana gelmiştir. Yani Kanal İstanbul’un neden olacağı yük azalması Atatürk Barajı’nınkinin birbuçuk katı azdır ve kanalın altından da faal bir fay geçmemektedir.

Kanal İstanbul’un musavver mevkii Kuzey Anadolu Fayı’na yaklaşık 40 ile 20 km arasındadır. Kanal altındaki litosferin elastik gücü bu kanalı çok rahat taşır. Bu şartlar altında, Kanalın KAF üzerinde bir deprem tetiklemesi ihtimali çok düşüktür. Kaldı ki, kanaldan kaldırılacak taş malzeme uzağa taşınmayacaktır. O zaman bir hafiflemeden ziyade net bir yüklemeden bahsedebiliriz.

Bu da teorik olarak güneydeki fayı sıkıştıracağı için deprem riskini neredeyse hesap dahi edilemeyecek kadar küçük bir miktarda azaltır. Ancak kanalın akarsu mühendisliğinin iyi yapılması gereklidir.

Aksi takdirde buradaki akıntı hızı, ne kadar zamanda kanal çevresinin aşınacağı gibi değişkenler bilinemez. Ayrıca kanal çevresindeki su tutan tabakalar (yani akiferler) çok ciddi bir şekilde incelenmelidir (bu zor bir iş değildir ama para ve zaman gerektirir).

Kanal Marmara’nın ekosistemini bozar mı? Sanmıyorum, çünkü gelecek su çok değil. Marmara zaten can çekişiyor. Ama tekrar edeyim: Kanal çevresi yapılaştırılırsa işte o zaman facia olur. Yani bu açıdan Sayın Büyükşehir Belediye Başkanı’nın cinayet lafı yerinde kullanılmıştır. (Kanal doğrudan onun yönettiği şehri ilgilendirdiği için, elbette onun da ‘işidir’). Bu konuda Naci Görür’ün madde madde yayımladığı tehlikelere baksın okuyucularımız. İnternette var. Onların hepsine katılıyorum ama çoğu için ben bir amatörüm.