Orta Doğu kaynıyor! Tahran'da patlama sesleri duyuldu! İsrail: Biz saldırmadık

Orta Doğu’da kriz derinleşiyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın sert açıklamaları ve ateşkes duyurusu gündeme damga vururken, İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırıları bölgedeki gerilimi daha da artırdı.

İran yönetimi ise iç birlik vurgusu yaparak dış tehditlere karşı mesaj verirken, Çin’den dikkat çeken bir uyarı geldi. Pekin yönetimi, artan güvenlik riskleri nedeniyle İran’daki vatandaşlarına ülkeyi terk etmeleri çağrısını yineledi.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın siyasi anlamda bir "karmaşa" içinde olduğunu ve bunun çözülebilmesi için ateşkesi uzattığını savunarak "Zaman daralıyor" dedi. Öte yandan dün akşam saatlerinde Tahran'da patlama sesleri duyuldu. İsrail ordusundan 'Saldırıyı biz yapmadık' açıklaması geldi. 

ABD Başkanı Donald Trump, İran'a karşı yüzde 100 etkili bir abluka uyguladıklarını ve bu nedenle İran'ın hiçbir iş yapamadığını ifade etti. ABD Başkanı ayrıca, İran'da bir liderlik sorunu olduğunu işaret etti.

İşte dakika dakika yaşananlar...

CNN’in haberine göre, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile ateşkesi uzatma kararının süresiz olmadığı, Tahran’ın müzakerelere dönmemesi halinde ABD ordusunun hava saldırılarına yeniden başlayabileceği bildirildi.

İSLAMABAD GÖRÜŞMELERİ BELİRSİZ

Bu gelişme, İran’ın İslamabad’da yapılması planlanan ikinci tur görüşmelere katılıp katılmayacağına henüz karar vermediği sırada yaşandı. Taraflar arasında şu ana kadar ilerleme sağlanamadığı belirtildi.

ABD’DEN YENİ OPERASYON HAZIRLIĞI

CNN, görüşmelerin tamamen tıkanması durumunda Washington’un İran’ı masaya zorlamak amacıyla altyapı ve çift kullanımlı hedeflere yönelik saldırı seçeneğini değerlendirdiğini yazdı.

Pentagon’un ayrıca İranlı askeri liderler ve rejim içindeki bazı isimleri hedef alma planları üzerinde çalıştığı öne sürüldü. Bu isimler arasında Devrim Muhafızları Komutanı Ahmed Vahidi’nin de bulunduğu iddia edildi.

HÜRMÜZ BOĞAZI İÇİN YENİ PLAN

Haberde, mevcut ateşkes bozulursa ABD’nin İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki deniz kapasitesini hedef alabileceği ifade edildi.

Olası hedefler arasında:

- Hızlı hücum botları
- Mayın döşeme gemileri
- Füze rampaları
- Üretim tesisleri

yer alıyor.

PENTAGON: TÜM SEÇENEKLER MASADA

CNN’e konuşan Pentagon yetkilisi, ABD ordusunun başkana yeni seçenekler sunduğunu ve tüm askeri seçeneklerin masada kalmaya devam ettiğini söyledi.

TRUMP’TAN TAHRAN’A MESAJ

Trump, Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda İran ile anlaşma için “bolca zamanı” olduğunu söyledi. Ayrıca yaptırımların sert şekilde sürdüğünü, zamanın Tahran’ın lehine işlemediğini savundu.

Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’na deniz mayını döşemesini ise “büyük hata” olarak nitelendirdi.

İRAN CEPHESİ: GÜVEN YOK

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bağhay, İslamabad görüşmelerine katılım konusunda henüz karar verilmediğini açıkladı.

Tahran yönetimi, limanlara yönelik ablukanın kaldırılmasını isterken, zenginleştirilmiş uranyumun ülke dışına çıkarılmasının “masada olmadığını” bildirdi.

GÖZLER YENİDEN BÖLGEDE

8 Nisan’da ilan edilen ateşkes sonrası başlayan diplomasi trafiği sonuç vermedi. Şimdi gözler, İran’ın yeni teklif sunup sunmayacağına ve Washington’un askeri seçeneği devreye alıp almayacağına çevrildi

İran'ın Rusya Büyükelçisi Kazım Celali, Cuma günü RIA Novosti'ye yaptığı açıklamada, İran'ın Buşehr Nükleer Santrali'nin inşaatının devamı konusunda Rusya ile temas halinde olduğunu ve çalışmaların hızla yeniden başlamasını umduğunu söyledi.

İran Kızılayı, ABD'nin Umman Denizi'nde İran'a ait "Touska" adlı kargo gemisine yönelik müdahalesini kınayarak, söz konusu geminin yükünün bir kısmının diyaliz hastaları için gerekli tıbbi malzemelerin üretiminde kullanılan ham maddelerden oluştuğunu, bu ürünlerin temininde yaşanacak aksaklıkların hastaların sağlığını ve hayatını tehdit edebileceğini bildirdi.

Middle East Spectator'ın aktardığına göre İran Parlamentosu, Hürmüz Boğazı’ndan geçişe ilişkin yeni kuralları resmileştiren bir yasa taslağı hazırladı. Bu taslakta yer alan maddelerin ise şunlar olduğu öne sürüldü:

Geçiş izni verilmeden önce tüm gemiler ücretlerini İran Riyali cinsinden ödemek zorunda olacak.
Yapılan tüm sözleşmelerde “Basra Körfezi” yerine “Pers Körfezi” ifadesinin kullanılması zorunlu olacak.
Savaşa katılmış ülkelerin gemileri, geçiş ücretlerine ek olarak ilave tazminat ödeyecek.
İsrail bağlantılı gemiler, İran’a yaptırım uygulayan ülkeler ve ABD askeri gemileri için geçiş tamamen yasaklanacak.

 Rus medyasında yer alan habere göre İran, aralarında Rusya'nın da bulunduğu bir dizi ülkeye Hürmüz Boğazı'ndan geçiş ücreti alınması konusunda muafiyet tanıdı.

Haberde, bu açıklamanın, İran'ın Rusya Büyükelçisi tarafından yapıldığı belirtildi.

 Çin, ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarıyla başlayan savaşın yol açtığı güvenlik risklerinin sürmesi nedeniyle İran'daki vatandaşlarına ülkeyi terk etmeleri ve en kısa sürede güvenli bölgelere geçmeleri yönündeki uyarısını yineledi.

Çin'in İran'daki Büyükelçiliği ve Başkonsolosluklarının yayınladığı uyarıda, İran hava sahasının bazı bölümleri uçuşlara açılmış olsa da bölgesel durumun kırılganlığının sürdüğü ve güvenlik koşullarının karmaşık ve değişken olduğu belirtildi.

Uyarıda vatandaşlara dikkatli olmaları, devlete ait ve askeri nitelikteki tesisler gibi hassas alanlardan uzak durmaları ve ülkeyi terk ederek en kısa zamanda güvenli bölgelere geçmeleri tavsiye edildi.

Ülkede kalan vatandaşların acil durumlarda hızla yerel emniyet birimleriyle bağlantıya geçmeleri ve Çin'in diplomatik temsilciliklerinden yardım talep etmeleri gerektiği hatırlatılan uyarıda, güvenlik uyarısına rağmen İran'a gitmeyi seçen vatandaşların yoğun güvenlik riskleriyle karşılaşabileceği ve konsolosluk desteği alma imkanından mahrum kalabileceği kaydedildi.

 Ordudan yapılan açıklamada, roketlerin fırlatıldığı rampaların hedef alındığı ileri sürüldü.

Hava saldırısı görüntülerinin paylaşıldığı açıklamada, Shtula'yı hedef alan rampaların yanı sıra yüklü ve fırlatmaya hazır başka rampalara da saldırı düzenlendiği iddia edildi.

Kısa bir süre önce ABD'nin başkenti Washington'da Lübnan-İsrail görüşmeleri yapılırken Hizbullah, İsrail'in ateşkes ihlallerine karşı ülkenin kuzeyini roketlerle hedef almış, Shtula bölgesinde sirenler çalmıştı.

İsrail ordusundan yapılan açıklamada, roketlerin önlendiği ileri sürülmüştü.

 ABD Başkanı Donald Trump, İsrail ile Lübnan arasındaki ateşkesin 3 hafta uzatılacağını açıkladı.

İsrail ile Lübnan temsilcilerini Beyaz Saray'da ağırlayan ABD Başkanı Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda İsrail-Lübnan ateşkesine ilişkin duyuru yaptı.

Trump, Oval Ofis'te ABD'li, İsrailli ve Lübnanlı temsilcilerin hazır bulunduğu toplantıya işaret ederek "Toplantı çok iyi geçti. ABD, Lübnan'ın kendisini Hizbullah'tan korumasına yardımcı olmak için Lübnan ile işbirliği yapacak. İsrail ile Lübnan arasındaki ateşkes 3 hafta uzatılacak." ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı ayrıca, yakın gelecekte İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn'ı Beyaz Saray'da ağırlamayı sabırsızlıkla beklediğini ifade etti. Trump, 3 haftalık ilave ateşkes süreci içinde Avn ile Netanyahu'yu Beyaz Saray'da ağırlamayı istediğini ve bu görüşmenin "tarihi" bir öneme sahip olacağını vurguladı.

İsrail'in Hizbullah'tan gelecek olası saldırılara karşı kendini her zaman savunma hakkı olduğunu anlatan Trump, "İsrail, üzerine ateş açılırsa kendini savunmak zorunda kalacak ve bunu da yapacaktır. Bunu yapmak zorunda kalmasalar güzel olur ancak bir şey olursa kendilerini savunmak zorunda kalacaklar, bunu da dikkatli bir şekilde yapacaklardır." değerlendirmesini yaptı.

Öte yandan Trump, İran'ın Hizbullah'a olan desteğini kesmesi gerektiğini ifade ederek, İran'ın ABD ile anlaşabilmesi için bunun bir "zorunluluk" olduğunu vurguladı.

 Trump: İran’da ülkeyi kim kontrol edecek diye kedi köpek gibi kavga ediyorlar. İran bize gelip 'Boğazı açmayı kabul edeceğiz' dedi. Ben hariç tüm ekibim mutluydu. ‘Bir dakika, eğer açarsak günde 500 milyon kazanacakları anlamına gelir' dedim.

Boğazı kapalı tutan benim. Bana acele ettirmeyin. 18 yıl Vietnam’daydık. Neredeyse 5 yıl 2. Dünya Savaşı’ndaydık. 6 hafta oldu daha.

 ABD Başkanı Donald Trump, İran ile müzakerelere ilişkin, "Ben dünyadaki tüm zamana sahibim ancak İran değil, zaman daralıyor. Zaman onların lehine değil" dedi.

 İran dini lideri Mücteba Hamaney, açıklama yaptı.

Halkın arasında oluşan birlik sayesinde düşmanda kırılma meydana geldiğine işaret eden Hamaney, buna fiili şükürle karşılık verildiğinde, birliğin daha da güçleneceğini ve düşmanların daha da zayıf ve itibarsız hale geleceğini vurguladı.

Hamaney, "Düşmanın medya operasyonları, halkın zihin ve psikolojisini hedef alarak birlik ve ulusal güvenliği zedelemeyi amaçlamaktadır. Hafife almayalım ki, bu kötü niyetin gerçekleşmesine izin verilmesin." ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın sosyal medya hesabından, İran içinde bir liderlik savaşı ve siyasi çekişme yaşandığını öne süren açıklamasının ardından, İranlı liderlerden ortak birlik mesajı yayımlanmıştı.

 İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD Başkanı Donald Trump'ın açıklamalarına tepki göstererek, ülkesinde "sertlik yanlıları" veya "ılımlı" diye bir ayrımın olmadığını belirterek birlik mesajı verdi.

Pezeşkiyan, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Trump'ın İran içerisinde siyasi liderlik çekişmesi olduğunu öne sürdüğü ifadelerine karşılık verdi.

İran Cumhurbaşkanı, "İran’da 'sertlik yanlıları' ya da 'ılımlı' yoktur. Hepimiz 'İranlı' ve 'devrimciyiz'. Millet ile devletin demir gibi birliğiyle, ülke liderinin talimatlarına tam bağlılıkla saldırgan suçluyu pişman edeceğiz. Tek Tanrı, tek millet, tek lider ve tek yol, o da canımızdan aziz İran'ın zafer yoludur." ifadelerini kullandı.

 ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), Hürmüz Boğazı'ndaki mayınların temizlenmesinin 6 ay sürebileceği yönündeki iddianın doğru olmadığını açıkladı.

Pentagon Sözcüsü Sean Parnell, ABD medyasına yaptığı yazılı açıklamada ABD ordusunun Hürmüz Boğazı'ndaki mayınların temizlenmesinin 6 ay sürebileceği haberlerini yalanladı.

Parnell, açıklamasında Washington Post gazetesinin paylaştığı söz konusu habere atıf yaparak, "Tek bir değerlendirme, o değerlendirmenin makul olduğu anlamına gelmez. Hürmüz Boğazı’nın altı ay boyunca kapalı kalması imkansızdır ve Savunma Bakanı (Pete Hegseth) için kesinlikle kabul edilemez bir durumdur." değerlendirmesini yaptı.

Washington Post gazetesinin, ismini açıklamak istemeyen üç yetkiliye dayandırdığı haberinde, üst düzey bir Pentagon yetkilisinin, ABD Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komisyonu üyelerine yaptığı gizli sunumda "Hürmüz Boğazı'ndaki mayınların temizlenmesinin 6 ay sürebileceğini" söylediği iddia edilmişt

İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, "İsrail, İran'a karşı savaşa yeniden başlamaya hazır. İsrail, Hamaney hanedanlığını ortadan kaldırmak ve ülkeyi ‘karanlık çağlara’ döndürmek için ABD’den yeşil ışık bekliyor" dedi.

 İran Yargı Erki Başkanı Gulamhüseyin Muhsini Ejei, ABD Başkanı Donald Trump'ın açıklamalarına tepki göstererek, ABD ordusunun Hürmüz Boğazı’na yaklaşmaya cesaret edemediğini ifade etti.